O historii dezinformacji wokół kłamstwa katyńskiego
Historia od zawsze była narzędziem wpływu – wykorzystywanym do budowania narracji politycznych, uzasadniania decyzji i kształtowania opinii publicznej. Mechanizmy te nie zniknęły – przeciwnie, dziś obserwujemy ich nowe odsłony, często oparte na podobnych schematach jak te sprzed dekad.
Jednym z najbardziej wyrazistych przykładów pozostaje kłamstwo katyńskie – wieloletnia operacja dezinformacyjna obejmująca fałszowanie dokumentów, niszczenie dowodów i manipulowanie przekazem w przestrzeni międzynarodowej.
To właśnie ono stanie się punktem wyjścia do szerszej refleksji nad tym, jak powstają i działają operacje dezinformacyjne – zarówno w czasie wojny, jak i pokoju. Jak podkreśla dr Maciej Wyrwa z Centrum Mieroszewskiego:
„Od prawie dwóch dekad rosyjska państwowa polityka historyczna w sposób jawny i masowy rehabilituje zbrodnie popełniane przez władze Związku Sowieckiego.”
Już 13 kwietnia, w Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej, zapraszamy na sympozjum, podczas którego przyjrzymy się mechanizmom manipulowania historią, ich celom oraz skutkom – w tym wpływowi na społeczeństwa demokratyczne, ich spójność i zdolność do rozpoznawania zagrożeń informacyjnych. Sympozjum współorganizują instytucje od lat analizujące zjawisko dezinformacji: Instytut Pileckiego, Centrum Mieroszewskiego, Państwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau, Muzeum Historii Polski oraz Ośrodek Studiów Wschodnich.
PROGRAM SYMPOZJUM
9:30–10:00 Rejestracja
10:00–10:10 dr hab. Andrzej Zawistowski (Instytut Pileckiego) Wprowadzenie
10:10–10:30 Jak manipuluje się historią? Paweł Sawicki (Państwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau)
10:30–10:40 Panel dyskusyjny
10:40–11:00 Dezinformacja jako narzędzie wojny Bartosz Bartyzel (Państwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau)|
11:00–11:10 Panel dyskusyjny
11:10–11:30 Dezinformacja w rosyjskiej polityce historycznej: cele, narzędzia i mechanizmy dr Maria Domańska (Ośrodek Studiów Wschodnich)
11:30–11:40 Panel dyskusyjny
11:40–12:10 Przerwa
12:10–12:40 Zbrodnia Katyńska – modelowy przykład historycznej akcji dezinformacyjnej dr Maciej Wyrwa (Centrum Mieroszewskiego)
12:40–12:50 Panel dyskusyjny
12:50–13:20 Narracje jako środowisko dezinformacji i narzędzie obrony przed nią dr hab. Marcin Napiórkowski (Muzeum Historii Polski)
13:20–13:40 Panel dyskusyjny
13:40–14:00 Podsumowanie dr hab. Andrzej Zawistowski
