Blog – Europa mniej znana | Centrum Mieroszewskiego

Represje na Białorusi trwają od ponad pięciu lat. W tym czasie przez więzienia przeszło 100 tysięcy osób, a ponad pół miliona musiało wyjechać z kraju, by nie trafić za kraty.

Obywatele Gruzji żyją w dwóch równoległych rzeczywistościach. Dla znacznej części społeczeństwa Europa to symbol wolności, rządów prawa i godnego życia, podczas gdy przez drugą część (w większości są to zwolennicy partii władzy Gruzińskie Marzenie) jest postrzegana jako zagrożenie dla tożsamości i suwerenności.

Referendum unijne przeprowadzone jesienią 2024 r. o mało nie zakończyło się porażką zwolenników integracji z UE. W kraju większość zagłosowała przeciw (choć nie bez wpływu rosyjskich ingerencji wyborczych), a to właśnie głosy diaspory za granicą przesądziły o wyniku, zapewniając zwycięstwo odpowiedzi „TAK”.

Spadek poparcia dla Rosji w Armenii w ostatnich latach jest jedną z największych porażek Moskwy. Polityka Kremla spowodowała, że ucierpiały budowane przez dekady więzi strategiczne. Relacje zepsuły się po 2020 r., gdy Moskwa nie udzieliła poparcia sojusznikowi w trakcie rozpoczętej przez Azerbejdżan wojny o Górski Karabach i od tamtej pory pogarszają się.

Mołdawia, zmierzając ku Unii Europejskiej, schodzi z kremlowskiej orbity. Dlatego Moskwa w niedzielnych wyborach gra o bardzo wysoką stawkę. Jeśli uda się jej przepchnąć do parlamentu swoje siły, nad Prutem zostanie zrealizowany „scenariusz gruziński” – rządy skorumpowanych i przychylnych Rosji oligarchów. W czarnym scenariuszu Mołdawia mogłaby podzielić los Białorusi.

Dla Źmiciera, byłego pracownika koncernu Biełaruśkalij – jednego z flagowych zakładów białoruskiego przemysłu – wybór drogi życiowej był przesądzony od dzieciństwa. W jego rodzinnym Salihorsku, mieście zbudowanym wokół wielkiego przedsiębiorstwa państwowego, biznes prywatny był nie tylko czymś obcym, ale wręcz wstydliwym.