Blog – Europe less known | Mieroszewski Centre

Od czasów ekspansji na Kaukaz i do Azji Centralnej po współczesność rosyjski orientalizm jest jednym z podstawowych kodów rosyjskiej kultury. W przeszłości pozwalał uzasadniać podbój, asymilację, „misję cywilizacyjną”, eksploatację i podporządkowanie. W czasach ZSRR orientalistyczne wzorce powielała kultura masowa. Rozpad imperium radzieckiego nie przyniósł dekolonizacji, a orientalizm przybierał nowe formy, w tym otwartą ksenofobię wobec migrantów zewnętrznych i wewnętrznych. 

Śmierć Eliasza II, patriarchy Gruzińskiego Kościoła Prawosławnego w marcu 2026 r. stała się końcem jednej z najdłuższych i najbardziej znaczących kadencji religijnych w historii nowożytnej Europy.

Moskwa raz za razem oblewa egzamin na sojusznika. Syria, Armenia, Wenezuela, Iran – to kolejne przypadki niestałości uczuć Kremla, który nie chce lub nie jest w stanie iść na pomoc partnerom, gdy nastają u nich ciężkie czasy. Czy to wyłącznie wojna przeciwko Ukrainie jest przyczyną tego, że Putin przestał dbać o swoich sojuszników? 

Przez lata Ilan Sor, oligarcha powiązany z Rosją, budował w Mołdawii sieć wpływów opartą o tzw. „projekty socjalne” – sklepy dla emerytów czy dodatki do świadczeń, tworząc coś w rodzaju „równoległego państwa”. Kilka miesięcy temu Sor, ścigany w Mołdawii i przebywający obecnie na emigracji w Rosji, „zamknął” swoje projekty i działalność polityczną. Według szefa mołdawskiej policji wycofanie się Sora było „raczej formalne, ponieważ część ogniw jego siatki jest nadal aktywna na terytorium kraju”. 

Chociaż promuje się jako forpoczta walki z zachodnim historycznym kolonializmem, to właśnie Rosja pozostaje dzisiaj państwem kolonialnym, czego przejawem w ostatnich dekadach były wojny wewnątrz Federacji Rosyjskiej, jak i agresja zewnętrzna, w tym ta największa – wobec Ukrainy.

O projekcie Szlaku Trumpa czyli TRIPP (Trump Route for International Peace and Stability) stało się głośno latem ubiegłego roku, gdy liderzy Armenii Nikol Paszynian i Azerbejdżanu Ilham Alijew oraz prezydent USA Donald Trump podpisali deklarację waszyngtońską, parafując porozumienie pokojowe po dwóch wojnach o Górski Karabach i dekadach prób uregulowania, które ostatecznie Azerbejdżan rozstrzygnął na swoją korzyść siłowo.